Z ulgi podatkowej może skorzystać każda firma, niezależnie od wielkości czy profilu działania, która zakupi i zainstaluje np. robota przemysłowego.

W uldze na robotyzację, obowiązującej czasowo pomiędzy 2022-2026 rokiem pozostaje do dzisiaj nierozwiązany spór pomiędzy linią interpretacyjną Krajowej Informacji Skarbowej, a sądami administracyjnymi w zakresie sposobu odliczania ulgi. Czy zakup robotów przemysłowych będzie rozliczany poprzez odpisy amortyzacyjne jak twierdzi KIS, czy jednak rozliczenie nastąpi poprzez bezpośrednie  zaliczenie 50% kosztów poniesionych na nabycie maszyn oraz urządzeń peryferyjnych jednorazowo w roku nabycia maszyn oraz urządzeń peryferyjnych.

1. Roboty przemysłowe to środki trwałe – zastosowanie ogólnych reguł zaliczania do kup poprzez odpisy amortyzacyjne - linia interpretacyjna Krajowej Informacji Skarbowej

W dotychczas wydawanych interpretacjach Dyrektor KIS stosuje wykładnię przepisów podatkowych regulujących ulgę na robotyzację jednoznacznie: art. 38eb ust. 1 updop, pozwala na ponadnormatywne odliczenie maksymalnie 50% odpisów amortyzacyjnych, w momencie, gdy stają się one kosztem uzyskania przychodu w rozumieniu updop.

Z argumentacji organu podatkowego np. w interpretacji z  10 września 2024 r. nr 0111-KDIB2-1.4010.347.2024.2.BJ wynika, że w przypadku środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych podatnicy zaliczają do kosztów uzyskania przychodów odpisy amortyzacyjne dokonywane od ich wartości początkowej. Odpisy amortyzacyjne dokonywane są od wartości początkowej środka trwałego/wartości niematerialnej i prawnej ustalonej zgodnie z art. 16g ust. 1 pkt 1 updop, którą stanowi cena nabycia wskazana w art. 16g ust. 3 updop. Zdaniem KIS: skoro urządzenia spełniają definicję robota przemysłowego oraz zostały przyjęte przez Spółkę do ewidencji środków trwałych, to strona może odliczyć od podstawy opodatkowania 50% odpisów amortyzacyjnych poniesionych w latach 2022 - 2026 na nabycie urządzeń, jednak nie może tego dokonać jednorazowo. Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż urządzenia zostały przyjęte do ewidencji środków trwałych i Spółka dokonuje od ich wartości początkowej odpisów amortyzacyjnych. Wartość każdego urządzenia przekracza 10.000 zł. To oznacza, jak wskazał organ, że urządzenia podlegają amortyzacji na zasadach wynikających z przepisów PDOPrU.

Ponadnormatywne odliczenie przysługuje tylko w odniesieniu do tych odpisów amortyzacyjnych, które stanowią koszt uzyskania przychodu w trakcie obowiązywania ulgi. Zatem, podatnik może skorzystać z tego odliczenia, co do zasady, wraz z dokonywaniem odpisów amortyzacyjnych od zakupionego robota.

1. Roboty przemysłowe –  do kosztów uzyskania przychodu poniesionych na robotyzację, 50% kosztów poniesionych na nabycie maszyn oraz urządzeń peryferyjnych jednorazowo w roku ich nabycia – wyroki sądów administracyjnych.

Sądy administracyjne nie zgadzają się z linią interpretacyjną organów podatkowych. Powołać się możemy w tym miejscu na wyrok WSA w Warszawie III SA/Wa 1993/23, który przyznał rację Skarżącej, potwierdzając, że wykładnia art. 38eb ust. 1 w zw. z ust. 2 updop, prowadzi do wniosku, że pod pojęciem kosztów uzyskania przychodów poniesionych na robotyzację należy rozumieć koszty warunkujące nabycie własności fabrycznie nowych robotów przemysłowych, maszyn czy urządzeń peryferyjnych. Cytując argumentację Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w/w wyroku „Wnioskodawca będzie uprawniony do odliczenia od podstawy opodatkowania zgodnie z art. 38eb ustawy jako kosztów uzyskania przychodu poniesionych na robotyzację, 50% kosztów poniesionych na nabycie Maszyn oraz Urządzeń peryferyjnych jednorazowo w roku nabycia Maszyn oraz Urządzeń peryferyjnych. Na potrzeby odliczenia w ramach ulgi, o której mowa w art. 38eb updop., bez znaczenia pozostaje fakt, że Maszyny oraz Urządzenia peryferyjne będą stanowiły środki trwałe, ponieważ w ramach przedmiotowej ulgi odliczeniu podlegają koszty nabycia Maszyn i Urządzeń peryferyjnych, a nie dokonane od nich odpisy amortyzacyjne.

Kolejne wyroki w tym zakresie tj. wyrok z dnia 9 stycznia 2025 r. I SA/Łd 713/24 – w którym Skarżąca Spółka powołała się na wyrok wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z dnia 21 grudnia 2023 r., sygn. akt III SA/Wa 1993/23, Wnioskodawca powziął wątpliwość, co do jego uprawnienia do rozpoznania ulgi nie w ramach odpisów amortyzacyjnych, lecz jednorazowo w roku nabycia urządzeń. Skarga została uwzględniona.

W ocenie sądu, brak jest racjonalnych powodów, aby wbrew brzmieniu ustawy oraz wbrew celowi wprowadzenia ulgi na robotyzację dokonywać wykładni przepisów ograniczających zakres zastosowania ulgi poprzez ograniczanie jej ogólnymi zasadami amortyzacji środków trwałych. Podkreślić należy, że podatnicy spełniający warunki zastosowania ulgi na robotyzację są uprawnieni do odliczenia od podstawy opodatkowania zgodnie z art. 38eb PDOPrU kosztów uzyskania przychodu poniesionych na robotyzację, 50% kosztów poniesionych na nabycie fabrycznie nowych robotów przemysłowych, maszyn, urządzeń peryferyjnych do robotów przemysłowych oraz innych urządzeń, systemów i usług funkcjonalnie z nimi związanych jednorazowo w roku nabycia tych przedmiotów. Na potrzeby odliczenia w ramach ulgi, o której mowa w art. 38eb PDOPrU, bez znaczenia pozostaje fakt, że roboty, maszyny oraz urządzenia peryferyjne będą stanowiły środki trwałe, ponieważ w ramach przedmiotowej ulgi odliczeniu podlegają koszty nabycia tych przedmiotów, a nie dokonane od nich odpisy amortyzacyjne.

1. Leasing finansowy w uldze na robotyzację 

Analizując temat zakupu  przez firmę robota przemysłowego i urządzeń peryferyjnych nie z środków własnych, a poprzez leasing finansowy, wskazać należy, że na dyspozycję art. 38eb ust. 2 pkt 4 updop, za koszty uzyskania przychodów poniesione na robotyzację uznaje się:

4)  opłaty, o których mowa w art. 17b ust. 1, ustalone w umowie leasingu, o którym mowa w art. 17f, dotyczącej robotów przemysłowych oraz innych środków trwałych wymienionych w pkt 1, jeżeli po upływie podstawowego okresu umowy leasingu finansujący przenosi na korzystającego własność tych środków trwałych.

Zauważyć należy, że ustawodawca wyraźnie wskazuje w art. 38eb ust. 2 pkt 4 ustawy o CIT, że za koszty uzyskania przychodów poniesione na robotyzację uznaje się opłaty, o których mowa w art. 17b ust. 1, ustalone w umowie leasingu, o którym mowa w art. 17f, dotyczącej robotów przemysłowych oraz innych środków trwałych wymienionych w pkt 1, jeżeli po upływie podstawowego okresu umowy leasingu finansujący przenosi na korzystającego własność tych środków trwałych.

Podkreślić należy, że ulga na robotyzację polega na dodatkowym odliczeniu od podstawy opodatkowania kosztów, które już wcześniej zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.

Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku leasingu finansowego, o którym mowa w art. 17f updop, do kosztów uzyskania przychodów korzystającego nie zalicza się opłat, o których mowa w art. 17b ust. 1, w części stanowiącej spłatę wartości początkowej środków trwałych. Korzystającemu w tym przypadku przysługuje prawo do amortyzacji przedmiotu umowy leasingu finansowego i to odpisy amortyzacyjne (w miejsce spłaty tzw. rat kapitałowych) są zaliczane do kosztów uzyskania przychodów.

Jak potwierdza Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej w interpretacji podatkowej z dnia o sygn. 0111-KDIB2-1.4010.441.2023.2.KK w przypadku leasingu finansowego do ulgi na robotyzację, na podstawie art. 38eb ust. 2 pkt 4 updop, będzie kwalifikowana część odsetkowa raty leasingowej jako koszt uzyskania przychodu dla korzystającego. Dodatkowo korzystający ma prawo odliczyć w ramach tej ulgi wartość odpisów amortyzacyjnych dokonywanych od przedmiotowego robota przemysłowego (zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów podatnika), jednak jako koszty nabycia, o którym mowa w art. 38eb ust. 2 updop.

Zatem organ podatkowy potwierdził stanowisko Wnioskodawcy, iż „ulga na robotyzację odniesie się do odpisów amortyzacyjnych dokonywanych od maszyny oraz do ponoszonych opłat leasingowych w części odsetkowej poszczególnych rat leasingowych z tytułu korzystania z ww. maszyny w ramach zawartej umowy leasingu finansowego”

Reasumując będąca przedmiotem leasingu finansowego maszyna, której dotyczyć ma ulga, będzie amortyzowana, a wydatki związane z jej nabyciem, w tym wartość oprogramowania, będzie ujęta w jej wartości początkowej. Oznacza to zarazem, że w ramach przysługującej w określonym roku podatkowym ulgi na robotyzację, przedsiębiorca może odliczyć od podstawy opodatkowania 50% sumy:

• uiszczonych w roku podatkowym części odsetkowych rat leasingowych, zaliczonych do kosztów podatkowych oraz
• dokonanych w roku podatkowym (od prawidłowo ustalonej wartości początkowej Maszyny) odpisów amortyzacyjnych, zaliczonych do kosztów podatkowych.

Autor: Iwona Makosz, prawnik w Kancelarii Adwokackiej Małgorzata Boguszewska i Wspólnicy